Emeklilikle ilgili en son merak edilen sorulara net cevaplar

Emeklilikle ilgili en son merak edilen sorulara net cevaplar

Emeklilikle ilgili en son merak edilen sorulara net cevaplar

Değerli okurlarımızdan gelen çok sayıda sorulardan özelikle “Emeklilik” konusunda kafalarının çok karmaşık olduğu anlaşılmaktadır. Zira yarım doktor candan, yarım uzman sizi emekliliğinizden eder. Bu nedenle emeklilik ile ilgili sorularınızı cevaplayanların öncelikle konuyla ilgili olup olmadığını mutlaka araştırın. Aksi takdirde emekliliğinizden olursunuz.

24 yıldan beri sosyal güvenlikte uygulayıcı, denetleyici, eğitici ve emeklilik dâhil 50’yi aşkın kitap yazarı olarak burada cevapladığımız sorularınızın 2X2=4 gibi net olduğu rahatlık ve keyfini sürebilirsiniz...

Emekliliği belirleyen faktörler

Emeklilik için genel olarak 3 şart gerekmektedir. İlki ve en önemlisi yaş, ikincisi prim ödeme gün sayısı ve sonuncusu ise belirli bir süre sigortalı olma şartıdır.

Erken emeklilikte en belirleyici temel unsur ilk sigortalı olarak işe başlama tarihiniz ve çalışmalarınızın ne kadar eski tarihli olduğu noktasında toplanmaktadır.

18 yaşın altındaki sigortalılık süresinin emekliliğe etkisi

18 yaşın altında geçen çalışmalar emeklilik uygulamasında;

18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tâbi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilmektedir.

Bunun istisnası 01/04/1981 tarihinden önce SSK’lı olarak malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tescil edilmiş olanlar oluşturmaktadır.

Bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri, prim ödeme gün sayılarının hesabına dâhil edilmektedir.

İşe giriş ile primlerin ödenmeye başladığı tarihin farklı olması

Bu durum genel olarak SSK sigortalılığında söz konusu olmaktadır. İşe giriş tarihi ile primlerin ödenmeye başladığı tarih farklı ise, prim ödenmeye başlanan tarih sigortalılık süresinin başlangıcı olarak dikkate alınmaktadır. Bu durumda işe giriş tarihi ile ilk defa prim ödenen tarih arasında ne kadar uzun süre varsa maalesef emekliliğin de gecikmesi söz konusu olabilmektedir.

Birden fazla sigortalılık statüsünde çalışanların durumu

Çalışanların statüsüne göre kurulan sosyal güvenlik kurumları (işçilerin-SSK, memurların-T.C. Emekli Sandığı, esnaf ve diğer bağımsız çalışanların-Bağ-Kur’u) 2006 yılında Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’na devredilerek ortadan kaldırılmıştır. Belirtilen bu kurumların birden fazlasına tabi olarak çalışılması hâlinde emeklilik nasıl olacak? Sorusu da en çok sorulanların başında gelmektedir.

Belirtilen değişik kurumlara (tarım sigortalılıkları dâhil) tabi olarak çalışılması hâlinde: Hizmetlerin Birleştirilmesi Kanun Hükümlerine göre bu sigortalılık sürelerinin birleştirilmesi hâlinde, birleştirilen hizmetin başlangıç tarihi sigortalılık süresinin başlangıcı olarak emeklilikte değerlendirilmektedir.

Geriye doğru boşluk doldurma

Sosyal güvenlikte geriye doğru boşluk doldurma sadece sınırlı sayıda yasada yer alan borçlanmalarla söz konusu olmaktadır.

Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma hâlinde, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye gidilmek suretiyle tespit edilmektedir. Ancak anılan kanuna göre yapılan borçlanmalarda sigortalılığın başlangıç tarihini geriye götürmeyen borçlanma türleri (doğum borçlanması hariç) de mevcuttur.

Borçlanma ile sigortalılığın başlangıç tarihinin geriye gitmesi hâlinde erken emeklilik de söz konusu olabilmektedir.

Annenin emekliliği

"İsa Bey, annem 1953 doğumlu. 31.07.1987 tarihi sigorta başlangıcıdır. Toplamda 657 gün primi vardır. Yaş itibari ile günü dolmuş ama primi eksiktir. Bu eksik prim günlerini çalışmadan nakit olarak doldurabilme şansımız var mıdır. Ayrıca 4 kardeşiz bununla ilgili borçlanma olur mu?" Adem Doğan

Adem Bey, doğum borçlanması ile emeklilik prim gün sayısının tamamlanması imkânı bulunmaktadır. Bu borçlanma 3 çocuk ile sınırlı. Annenizin ilk sigorta girişinden sonra doğan kardeşleriniz için borçlanma imkânı olabilir. Dolayısıyla annenizin 31.07.1987 tarihinde sonra doğan üç çocuğu için doğum borçlanması yaparak çalışmadan tam 2160 gün SGK hizmeti elde edebilir. Bu durumda en erken 3600 gün ile emekli olma imkânı bulunmaktadır. Borçlanma sonrasında eksik kalan primleri çalışarak ya da isteğe bağlı sigorta ile tamamlayarak emekli olabilir.

NOT: Sizlerden gelen diğer sorular bir sonraki yazımızda cevaplanacaktır.

***

21. yüzyılın cahilleri

“21. yüzyılın cahilleri, okuma yazma bilmeyenler değil; öğrenmeyen, öğrendiği yanlışlardan vazgeçmeyen ve yeniden öğrenmeyenler olacak.” A. TOFFLER

İsa Karakaş

isa.karakas@tg.com.tr

turkiyegazetesi.com.tr