Hoşgeldiniz  

Genel Sağlık Sigortası Olmak Zorunlu Mu?

eyuceli | 29 Ağustos 2012 | Genel, Sosyal Güvenlik, YAZARLAR, Yazarlar

Mustafa KESKİN

Sigorta Başmüfettişi

Genel Sağlık Sigortası Olmak Zorunlu Mu?

SİGORTALI OLMAYANLARIN SAĞLIK SİGORTASI; GSS
Çalışanlar, yıllarca kendilerini SSK’lı, Bağ-Kur’lu ve Emekli Sandığına mensup kişi olarak tanıttılar. Hastaneye ve eczaneye gittiklerinde onlara sorulan ilk soru hangi sigorta sandığına tabisin olurdu. Ancak hala dilimizde o alışkanlık devam etse de artık SSK,Bağ-Kur ve Emekli Sandığı tarihteki yerlerini aldı ve işlevini tamamladı. Artık bu üç kurumu tek çatı altında toplayan Sosyal  Güvenlik Kurumu (SGK), çalışanların ve tüm vatandaşların sosyal güvenliklerini sağlıyor. SGK, çalışsın çalışmasın, imkanı olsun olmasın tüm vatandaşlarımızın sağlık yönünden sosyal güvenliğini sağlamaktadır.
Değerli okurlarım, bugün size sosyal güvenlik kapsamında çalışmayan , SGK’ dan gelir ve aylık almayan vatandaşlarımızın genel sağlık sigortasına tabi olmak zorunluluklarının olup olmadığını, genel sağlık sigortasına tescil olmaları için ne yapmaları gerektiğini ve ne kadar prim ödeyerek sağlık sigortasından faydalanacaklarını açıklamaya çalışacağım.
 GENEL SAĞLIK SİGORTALISI OLMAK ZORUNLU MU?
Sosyal güvenlik kurumlarının 2006 yılında tek çatı altında toplanmasıyla birlikte, uygulamayı tekleştiren 5510 sayılı uygulama yasası, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girdi. Bu tarih itibariyle Türkiye ilk defa Genel Sağlık Sigortası ile tanıştı. Ancak Kanun Koyucu çeşitli defalar, alt yapının hazır olmadığı gerekçesi ile yasanın Genel Sağlık Sigortasını zorunlu kılan maddesinin uygulamasını iler bir tarihe attı. Genel Sağlık Sigortasının uygulanması her ne kadar 01.10.2008 tarihinde başlasa da, ülkemizde 01.01.2012 tarihinde zorunlu olarak uygulanmaya başlandı. Türkiye’de yaşayan herkes 01.01.2012 tarihinden zorunlu olarak  Genel Sağlık Sigortalısı oldu.
SİGORTALI OLANLAR İLE ÇOCUKLARI GENEL SAĞLIK SİGORTASI TESCİLİ YAPTIRMAK ZORUNDA MI?
İşçi konumunda yada işveren ve şirket ortağı niteliğinde bağımsız olarak veya devlet memuru hüviyetinde çalışarak eski adıyla SSK;Bağ-Kur, Emekli Sandığına prim ödeyenler ile bunların bakmakla yükümlü oldukları eş, çocuk,anne ve babaları , hiçbir işlem yapmadan kendiliğinden genel sağlık sigortalısı oldular ve sağlık hizmetlerinden SGK kapsamında yararlanmaya devam ediyorlar. Bu kapsamda olanların bir işlem yapmalarına gerek bulunmamaktadır.
 ÇOCUKLAR KAÇ YAŞINA KADAR  ANNE-BABA ÜZERİNDEN SAĞLIK HİZMETİ ALABİLİYOR?
Sigortalı olanların hem çocukları hem de anne-babalarının tamamı bakmakla yükümlü olunan kişiler kapsamında değildir. Bakmakla yükümlü olunmak için çocukların 18 yaşını doldurmamış yada orta öğrenim görüyorlarsa 20 yaşını doldurmamış veya üniversite öğrenimi görüyorlarsa da 25 yaşını doldurmamış olmaları gerekmektedir.  Kız çocukları evlenmemiş, sigortalı bir işte çalışmayıp, kendi çalışmasından dolayı da SGK dan gelir veya aylık almıyorsa yukarıdaki yaş sınırlarına bakılmaksızın anne ve baba dan sağlık hizmeti alırlar. Mevcut Kanunun yürürlük tarihinden sonra ilk defa bakmakla yükümlü olunan kız çocukları tahsil durumlarına göre değişmekle birlikte 25 yaşını doldurmaları halinde anne ve baba üzerinden sağlık hizmeti alma haklarını kaybederler. Özürlü erkek çocukları da evli olmamak kaydıyla yaşlarına bakılmaksızın bakmakla yükümlü olunan çocuklar kapsamındadır. Anne-babalarda çocukları üzerinden sağlık yardımı alabilmeleri için geçimlerinin çocukları tarafından sağlandığının tespit edilmesi  gerekmektedir.
ANNE-BABA ÜZERİNDEN SAĞLIK HİZMETİ ALAMAYAN ÇOCUKLAR NE YAPMALI?
Anne-babası sigortalı olmadığı için sağlık hizmeti alamayan çocukları iki kategoriye ayırmak gerekir. Birincisi 18 yaşından küçük olanlar. Bu kategoriye girenler yani 18 yaşından küçük olanlar anne babası ister sigortalı olsun isterse sigortalı olmasın kendiliğinden genel sağlık sigortası kapsamında sayılmaktadır. SGK 18 yaşından küçük olanları nüfus sisteminden çekerek kendiliğinden hiç bir işleme gerek kalmaksızın genel sağlık sigortalısı yapmaktadır.
Tahsil hayatı sona ermiş 18 yaşından büyük çocuklar ile ortaöğretim de olup 20 yaşından büyük, üniversite tahsili devam edipte 25 yaşından büyük olan erkek çocukları mutlaka kendi adlarına genel sağlık sigortası tescili yaptırmaları gerekmektedir.
PRİM ÖDEMEDENDE GENEL SAĞLIK SİGORTALISI OLUNUR MU?
Türkiye’de yaşayan herkes prim ödeyerek yada ödemeden  genel sağlık sigortalısı kapsamındadır. Hala genel sağlık sigortası tescilini yaptırmayan okurlarımız varsa, öncelikle bulunduğu ilçe kaymakamlıklarındaki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına müracaat etmeleri gerekmektedir. Vakıf tarafından müracaat eden vatandaşlar gelir testine tabi tutulacaklar. Eğer gelir testi sonucunda müracaat eden kişiye ait ailenin, fert  başına düşen  aylık geliri (ailenin değil ailedeki bir ferdin ortalama geliri) asgari ücretin 1/3 ünden az ise aile, prim ödemeden genel sağlık sigortalısı olacak ve o ailenin primleri hazine tarafından karşılanacaktır.
PRİM ÖDEYEREK NASIL GENEL SAĞLIK SİGORTALISI OLUNUR?
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfına müracaat eden kişiye ait ailenin, fert  başına düşen  aylık geliri asgari ücretin 1/3 ü ile asgari ücret (brüt) arasındaysa 37.62 TL. , fert başına düşen aylık gelir asgari ücret ile asgari ücretin iki katı arasındaysa  112.86 TL., asgari ücretin iki katından fazla ise 225.72 TL. ödeyen kişi ile  ailedeki  bakmakla yükümlü bulunan aile bireyleri genel sağlık sigortalısı olacaktır.
GENEL SAĞLIK SİGORTSI TESCİLİ YAPTIRMAYANLAR NEYLE KARŞILAŞACAKLAR?
Sosyal Güvenlik Kurumu, vatandaşlarımızdan sigortalı olmayanların listelerini çıkardı ve genel sağlık sigortaları tescillerini yaptı. Onun için gelir tespiti yaptırması gerekip  yaptırmayanlar bir an önce gelir tespitlerini yaptırmaları gerekmektedir. Çünkü gelir tespiti yaptırmayan ve genel sağlık sigortası tescilleri de SGK tarafından yapılanlar için her ay otomatik olarak asgari ücret üzerinden prim tahakkukları yapılmakta ve aylık 112.86 TL  prim borçları oluşmaktadır. Primlerini süresinde ödemedikleri içinde gecikme cezası ve gecikme faizi işlemektedir. SGK tespit edemediği için tescilleri yapılmayanlar varsa, onlarında 01.01.2012 tarihinden itibaren gelirleri, asgari ücret farz edilip borç tahakkukları yapılmaktadır. Hastanelere sağlık hizmeti almaya gittiklerinde borçları olmasından dolayı da borçlarını ödemeden hem kendisi  hem de eşi sağlık hizmetlerinden yararlandırılmayacaktır. Ancak 18 yaşını doldurmamış küçük çocuklar anne-babanın borcu olsa dahi sağlık hizmetlerinden yararlandırılacaktır.
GENEL SAĞLIK SİGORTASINA ÖDENEN PRİMLER EMEKLİLİĞEDE SAYILIR MI?
Genel sağlık sigortası için ödenen primler sadece sağlık hizmetleri için ödendiğinden emeklilik hesabında dikkate alınmaz. Genel sağlık sigortası tescili ve prim ödemeleri , hem sigortalılık başlangıcı olarak hem de ödenen prim günü olarak emeklilik hesabında dikkate alınmaz.
GENEL SAĞLIK SİGORTASI NE ZAMAN BAŞLAR NE ZAMAN KESKİLİR?
Genel sağlık sigortası, ister SGK tarafından tescilleri yapılsın isterse hala tescil edilmemiş olsun tüm vatandaşlarımız için 01.01.2012 tarihinde zorunlu olarak başladı. Sadece genel sağlık sigortası primi ödeyenlerin,  GSS primi ödeme yükümlülüğü  bir işe girince,  vergi mükellefi  yada şirket ortağı olunca, memur olarak işe girmeleri halinde, isteğe bağlı sigortalı olunca v.b zorunlu sigortalılık halleri başlayınca sona erer.
 
SORU:Mustafa Bey iyi akşamlar ben Nihat Güngör Bağ-Kur emeklisiyim 20 yaşında %50 zihinsel engelli raporu bulunan bir oğlum var. Oğlum için SGK ya aylık 37 TL prim yatırmaktayım. Zihinsel engelli raporundan dolayı prim yatırmadan oğlumun benim üzerimden sağlıktan faydalanma imkanı var mıdır? Teşekkürler
 
CEVAP:Nihat bey öncelikle geçmiş olsun. Erkek çocukların anne veya babadan sağlık yardımları alabilmeleri için 18 yaşından, orta öğrenimde okumaları  halinde 20 yaşından, üniversitede okumaları halinde ise 25 yaşından küçük olmaları gerekmektedir. Bu kuralın tek istisnası malul erkek çocuklardır. Ancak malul olmak, özürlü olmaktan farklıdır. SGK Kanununa göre malul olmak için çalışma gücünün %60 ını kaybetmek gerekmektedir.
İlinizdeki yada varsa ilçenizdeki SGK müdürlüğünden malullük tespiti amacıyla hastaneye sevk talebinde bulunun. Onlar oğlunuzu tam teşekküllü devlet hastanesine yada eğitim araştırma hastanesine sevk edeceklerdir. Hastane oğlunuz hakkınızda rapor düzenleyerek dosyanızı  SGK ya gönderecektir. SGK dosya üzerinden, kendi bölge sağlık kurulunda değerlendirme yaparak oğlunuzun malul olup olmadığına karar verecektir. Eğer SGK oğlunuzun malul olduğuna karar verirse oğlunuz sizin üzerinizden yaşına bakılmaksızın sağlık hizmeti alacaktır.
Mustafa Keskin

EN SON HABERLER

© 2012 MuhasebeDR.Com Tüm Hakları Saklıdır ~ İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.