Sosyal Güvenlik ve Çalışma Hayatı Soru-Cevaplar

SOSYAL GÜVENLİK VE ÇALIŞMA HAYATI SORU CEVAPLAR 

Soru: 4 Mayıs 2022 tarihli POSTA Gazetesi’nde, SSK prim ödeme gün sayımı ve askerlik süremi bildirmem halinde önceki sorumu tekrar cevaplandırılacağını belirtmiştiniz. İstediğiniz bilgilerim şöyle: SSK’ya 214 gün prim ödemem var. Kasım 2004 ila Mayıs 2005 arasında 6 ay kısa dönem askerlik yaptım. Bu bilgiler çerçevesinde sorumu tekrar cevaplarsanız sevinirim. Ahmet D

Cevap: Emekli Sandığı’nda emekli olmak için 25 tam yıl fiili hizmet süresi ve 56 yaş şartlarına tabisiniz. Hak kazanacağınız yıpranma süresi de emeklilik yaşınızdan düşüleceğinden 25 Mayıs 2028’de emekli olabilirsiniz. Okul süreniz olan 6 yılı borçlanırsanız, emeklilik yaşınız 53’e düşer. Bu durumda da hak kazanacağınız yıpranma süresi emeklilik yaşınızdan inilecektir. 1 Ocak 2026 tarihinde emekliliğe hak kazanırsınız.

2500 LİRADAN AZ AYLIK ÖDENMİYOR

SORU: 10 Şubat 1969 doğumluyum. 3 Temmuz 1995 ile 31 Mart 1997 arasında 628 gün Bağkur’a, 1 Mayıs 1997 ile 14 Ağustos 2020 arasında da 3049 gün SSK’ya prim ödemem var. 3600 günden nasıl emekli olurum? Emekli aylığım nasıl olur? Yasemin Ş

CEVAP: Yaş haddinden emekli olmak için 15 yıl sigortalılık süresi, 3600 gün prim ve 58 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli, bundan sonra prim yatırmasanız da 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Bugün için Hazine desteği ile birlikte hiçbir emekliye 2 bin 500 liradan az emekli aylığı ödenmiyor. Muhtemelen asgari ücret üstünden prim yatırdınız. Bugünkü şartlarda 2 bin 500 lira emekli aylığı alırsınız.

ASKERLİK BORÇLANMASI YAŞI DEĞİŞTİRMİYOR

Soru: 1974 doğumluyum. 6 Kasım 2000 tarihinde memur olarak çalışmaya başladım. Şubat 1997 ile Ağustos 1998 arası 18 ay askerlik yaptım. Askerliğimi borçlandım. 1999 öncesine tabiyim. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa yararlanır mıyım? Esat Ç

Cevap: 8 Eylül 1999 tarihinden önce çalışmanız olmadığından, askerlik borçlanması emeklilik şartlarını değiştirmiyor, sadece hizmet süresini artırıyor. Başka bir ifadeyle emeklilik yaşınızı etkilemiyor. Toplam hizmet sürenizi 25 tam yıla tamamlamanız koşuluyla 60 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. EYT yasasının 8 Eylül 1999’dan önce çalışmaya başlayıp bu tarihte yürürlüğe konan 4447 sayılı yasa ile emekli olacağı tarihi uzayanları kapsaması öngörülüyor. Beklendiği gibi bir yasa çıkarsa maalesef sizi kapsamaz. Ancak henüz EYT yasasının esasları belli değil. Sorunuzun bu kısmına yasa tasarısı ortaya çıktığında cevap verilmesi daha doğru olur.


VERGİ İNDİRİM HAKKI ALMALISINIZ

SORU: 28 Şubat 1984 doğumluyum. Sigorta girişim 30 Kasım 2004’te oldu. 4295 gün prim ödemem ve yüzde 52 oranında engelli raporum bulunuyor. Ne zaman emekli olabilirim? Serdar D

CEVAP: Maliyeden vergi indirim hakkı da almanız halinde, ilk defa 6 Ağustos 2003 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arası sigortalı olan vergi indirim hakkı almış 3’üncü derece engelli olarak emeklilik için 20 yıl sigorta süresi ve 4400 gün prim ödeme şartlarına tabi olursunuz. 105 gün daha prim ödeyerek priminizi 4400 güne tamamlamanız şartıyla 20 yıllık sigortalılığınızı dolduracağınız 30 Kasım 2024’te emekliliğiniz mümkün.

MAYIS 2026’DA EMEKLİLİK MÜMKÜN

Soru: 27 Mart 1976 doğumluyum. 10 Eylül 1996 tarihinden 89 gün SSK prim ödemem var. 9 Aralık 2002 tarihinden itibaren askeri personel olarak görev yapmaktayım. Şayet emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkmazsa hangi tarihte emekli olabilirim? Mehmet Y


Cevap: Emekli Sandığı’nda emekli olmak için 25 tam yıl fiili hizmet süresi ve 56 yaş şartlarına tabisiniz. Hak kazanacağınız yıpranma süresi, emeklilik yaşınızdan düşülecektir. Askeri personel olarak göreve devam etmeniz halinde, 25 Mayıs 2026 tarihinde emekli olabilirsiniz. EYT esasları henüz belli değil. Ancak toplam hizmet sürenizi 25 tam yıla tamamladıktan sonra çıkacak bir yasadan yararlanmanız gerekiyor.

EKREM SARISU

***

Soru: 25 Haziran 1973 doğumluyum. Sigorta girişim 1 Temmuz 1991. 9900 gün prim ödemem var. Normal şartlarda ne zaman emekli olurum? Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa yararlanabilir miyim? Mürsel A

Cevap: Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ödeme ve 53 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan bundan sonra prim yatırmasanız da 53 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

EYT esasları henüz belli değil. Ancak beklendiği gibi emekli olmak için aranan şartlardan yaş dışındakileri sağlayan sigortalıları emekli eden bir EYT yasası çıkarsa siz de yararlanırsınız.

53 YAŞI DA DOLDURACAKSINIZ

SORU: 2 Nisan 1972 doğumluyum. Sigorta başlangıç tarihim 1 Ocak 1987 (çıraklık). Uzun vade sigortalılık başlangıcım 8 Ocak 1992. 9400 gün primim var. E-Devlet üzerinden baktığımda yaş ve prim günüm tamamlanmış görünüyor. Acaba ne zaman emekli olabilirim? k İbrahim Ç

CEVAP: Emekliliğe esas sigorta başlangıç tarihiniz; uzun vadeli sigorta kollarına tabi olduğunuz tarihtir. Bu tarihe göre emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ve 53 yaş şartlarına tabisiniz.

Prim ödemeniz yeterli olduğundan bundan sonra prim yatırmasanız da 53 yaşınızı dolduracağınız 2 Nisan 2025’te emekli olabilirsiniz. E-Devlet emeklilik şartlarınızı; yanlışlıkla çırak sigortanızı sigorta başlangıcı görerek hesaplamış. Oysa emeklilik primi ödenmediğinden çırak sigortası emeklilik açısından sigorta başlangıcı sayılmaz.

SİGORTALI VEYA İSTEĞE BAĞLI 973 GÜN DAHA PRİM ÖDEMELİSİNİZ

Soru: 27 Ocak 1972 doğumluyum. Sigorta girişim 1990’da oldu. SSK’ya (4A) 152 gün prim ödemem var. Memuriyete başlama tarihim 16 Eylül 1996, memuriyetten ihraç olduğum tarih ise 2014 Nisan. 4C olarak 8483 günüm var.

Toplam 8635 gün prim ödemem oluyor. 9000 günü doldurmama 365 gün var. 9000 günü tamamlayıp kaç yaşında ve SSK’dan mı yoksa Emekli Sandığı’ndan mı emekli olurum? Emekli ikramiyemi alabilir miyim? Uğur E

Cevap: Sorunuzda belirttiğiniz göreve başlama tarihiniz ile toplam prim ödeme gün sayısı çelişiyor. Muhtemelen yıpranma alan bir görev yapmış olmalısınız. Durum böyle olsa bile yıpranma dahil toplam memuriyet hizmetiniz 7875 gün yapıyor. SSK’lı hizmetleriniz ile beraber de toplam 8027 gün hizmetiniz bulunuyor.

Bu durumda 9000 günü tamamlamak için 973 gün eksiğiniz kalıyor. Emekli Sandığı’ndan emekli olmak için 25 tam yıl fiili hizmet süresi ve 53 yaş şartlarına tabisiniz. Hak kazandığınız yıpranma sürenizin tamamı emeklilik yaşınızdan düşülecektir.

Bu durumda hizmetinizi 9000 güne tamamlamak için isteğe bağlı olarak Bağkur’a veya sigortalı bir işte çalışarak SSK’ya 973 gün daha prim ödeyerek toplam hizmet sürenizi 9000 gün tamamlayacağınız tarihte Emekli Sandığı’ndan emekli olabilirsiniz (primi ödenmiş son yedi yılda Emekli Sandığı’nda fazla prim ödemiş olacağınızdan).

Ancak görevden ihraç edilip hizmet birleştirmesi ile emekli olacağınızdan memuriyet süreniz için emekli ikramiyeniz ödenmeyecektir.

ASKERLİK BORÇLANMASIYLA ÜÇ YIL ERKEN EMEKLİ OLABİLİRSİNİZ

Soru: 1 Ocak 1974 doğumluyum. SSK başlangıç tarihim 29 Şubat 2000. Askerliğimi 1996’da 18 ay olarak yaptım. Askerliğimin kaç gününü borçlanırsam emeklilik şartlarım ne olur? Mustafa A

Cevap: 7000 gün prim ödemiş olmanız şartıyla, 60 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Ayrıca askerlik sürenizin 460 gününü borçlanmanız halinde emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ödeme ve 57 yaş şartlarına tabi olursunuz. 5900 gün prim ödemiş olmanız şartıyla, 57 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Üç yıl erken emekli ettiğinden askerliğinizi borçlanmalısınız.

***

Soru: 1978 doğumluyum. SSK başlangıç tarihim 1 Mayıs 2000’dir. 540 gün askerlik borçlanması yaptım. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa faydalanabilir miyim? Ne zaman emekli olabilirim? Ali Z

Cevap: Askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yapmış olmalısınız. Borçlanma sigorta başlangıç tarihinizi 540 gün öne çekerek emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ve 57 yaş şartlarına tabi olmanızı sağlıyor.

5900 gün prim ödemiş olmanız şartıyla 57 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Henüz EYT esasları belli değil. Ancak emekli olmak için aranan şartlardan yaş dışındakileri sağlayanları kapsaması bekleniyor.

5900 gün prim ödemiş olmanız şartıyla 25 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 1 Kasım 2023’ten sonra çıkacak bir yasadan yararlanırsınız.

ASKERLİĞE GÖRE ARALIK 2022’DE EMEKLİ OLABİLİRSİNİZ

SORU: 1 Aralık 1969 doğumluyum. Sigorta başlangıç tarihim 1993 ve hiç boşluğum yok. 9800 gün prim ödemem var. Halen çalışıyorum, primlerim yatıyor. Acaba ne zaman emekli olurum? Mustafa G

CEVAP: Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5675 gün prim ödeme ve 54 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan bundan sonra prim yatırmasanız da 54 yaşınızı dolduracağınız 1 Aralık 2023’te emekli olabilirsiniz. Askerliğiniz hakkında bilgi vermemişsiniz. Sorunuzdan askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yaptığınız anlaşılıyor. Askerliğinizi borçlanarak bir yıl önce yani 53 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün olabilir. Ancak askerliğinizin ne kadarını borçlanmanız gerektiğini hesaplayabilmemiz için askerlik ile sigorta başlangıcınızı tarih (gün, ay, yıl) olarak ve askerlik sürenizi bildirmeniz gerekiyor.

BİR AY BORÇLANMAYLA BİR YIL KAZANIRSINIZ

Soru: 1975 doğumluyum. Sigorta giriş tarihim 18 Haziran 1997. Toplam 8747 gün prim ödemem var. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) kanunu çıkarsa yararlanma hakkım var mıdır? SAMET

Cevap: Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ve 57 yaş şartlarına tabisiniz. Priminiz yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de 57 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Askerliğiniz hakkında bilgi vermemişsiniz. Askerliğiniz sigorta başlangıç tarihinden önceyse askerliğinizin bir ayını borçlanmanız halinde 56 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün.


DAVA AÇMA HAKKINIZ ZAMANAŞIMINA UĞRAMIŞ

SORU: 1972 doğumluyum. İlk işe giriş tarihim 11 Ekim 1997. Ama çalıştığım yerde işveren bir gün dahi sigorta yaptırmamış. Şimdi devlet memuruyum. İşe girişim 27 Nisan 1999. Ne zaman emekli olurum? Adnan B

CEVAP: 1997’deki sigortasız çalışmanız için işten ayrıldığınız tarihten itibaren 5 yıl içinde hizmet tespit davası açmadığınızdan maalesef hakkınız zamanaşımına uğramış. Emekli olmak için 25 tam yıl fiili hizmet süresi ve 58 yaş şartlarına tabisiniz.

Hizmet sürenizi 25 tam yıla tamamlamanız şartıyla 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Askerliğiniz hakkında bilgi vermemişsiniz. Askerliğinizi memuriyet başlangıcından önce yapmış olmalısınız.

Askerliğinizin 5 ayını borçlanmanız ve toplam hizmet sürenizi 25 tam yıla tamamlamanız halinde, 57 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün.


5600 GÜN PRİMİNİZ OLMASI LAZIM

Soru: 15 Mayıs 1975 doğumluyum. SSK giriş tarihim 10 Ağustos 1992. Ne zamana emekli olurum? Yasa çıkarsa durumum nasıl olur? KEMAL

Cevap: Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ödeme ve 53 yaş şartlarına tabisiniz. 5600 gün prim ödemiş olmanız koşuluyla 53 yaşı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Prim ödeme gün sayınızı bildirmemişsiniz.

5600 gün priminiz varsa beklendiği gibi sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayıp, yaşı bekleyenleri emekli edecek bir yasa çıkarsa yararlanarak emekli olabilirsiniz.

EKREM SARISU


***

Soru: 1975 doğumluyum. Sigorta giriş tarihim Temmuz 1991. Toplam 9000 gün prim ödemem var. Acaba ne zaman emekli olurum? İbrahim D


Cevap: İlk girişte adınıza prim ödemesi varsa, emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ve 53 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan bundan sonra prim yatırmasanız da 2028’de 53 yaşı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

ÇIRAK SİGORTASINDAN SONRAKİ DOĞUMUN FAYDASI

SORU: 20 Ekim 1972 doğumluyum. 1989 yılında çıraklık eğitimim var. Sigorta başlangıcım 1998’de oldu. 1992’de doğum yaptım. Doğumumu borçlanırsam çıraklık eğitiminden dolayı yaşımı geri çeker mi? Normal şartlarda primim doldu. Sadece yaşı geri çekmek için doğum borçlanması yapmak istiyorum. CEMİLE

CEVAP: Çırak sigortasının tek faydası çırak sigortasından sonra yapılan doğumların borçlanılmasına imkan sağlaması. Doğumunuzu borçlanabilirsiniz. Borçlanma sigorta başlangıç tarihinizi geri çekerek emekli olmak için aranan yaşı düşürebilir. Ancak ne kadar düşüreceği, sigorta başlangıç tarihinize ve borçlanma gün sayınıza göre değişir. Sigorta başlangıcınızı tarih (gün, ay, yıl) olarak bildireceğiniz yerde sadece yıl olarak belirtmiş ve doğum tarihinizi de bildirmemişsiniz. Örneğin; sigorta başlangıç tarihinizin 1 Mart 1998, çocuğunuzun doğum tarihinin de 5 Haziran 1995 olduğunu varsayarsak, 720 gün doğum borçlanması yaparak, 54 olan emeklilik yaşınızı 52’ye düşürebilirsiniz. Sigorta başlangıç ve çocuğunuzun doğumunu tarih (gün, ay, yıl) olarak ve prim gün sayınız ile bildirirseniz emeklilik tarihinizi net olarak hesaplayabiliriz.

EŞİMİN EMEKLİLİĞİNE BİR ENGEL VAR MI?

Soru: 1972 doğumlu eşim 24 Şubat 1998’de kamu kuruluşu olan Tekel’de işe girdi. Tekel kapatılınca yönlendirildikleri adliyede önce 4C’li, sonra da 4B’li oldu. 8254 gün primi var. 24 yıl 2 ay 8 gün hizmet süresi bulunuyor. 3 ay önce cezaevine girdi. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa yararlanabilir mi? Çıkmazsa emekliliğine engel var mı? 25 hizmet yılı 24 yıl 2 ay olduğu için yaşı geldiğinde sorun olur mu yoksa yaş geldiğinde primi dolduğundan emekli yapılabilir mi? Emine A

Cevap: Sorunuzdan eşinizin SSK’lı olduğu anlaşılıyor. Eşiniz SSK’da emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ve 57 yaş şartlarına tabi. Primi yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemese de 57 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabilir. Eşinizin askerlik durumu hakkında bilgi vermemişsiniz. Askerliğini sigorta başlangıç tarihinden önce yapmış olmalı. Askerliğinin 280 gününü borçlanması halinde 56 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabilir. EYT yasasının; emekli olmak için aranan şartlardan yaş dışındakileri sağlayanları kapsaması bekleniyor. Eşiniz askerliğini borçlanmazsa 25 yıllık sigortalılık süresini dolduracağı 24 Şubat 2023’ten sonra çıkacak bir EYT yasasından yararlanır. Belirttiğimiz gibi askerlik borçlanması yapması halinde borçlanma tarihinden sonra çıkacak bir EYT yasasından yararlanır.


1 KASIM 2023 SONRASI ÇIKACAK YASADAN YARARLANIRSINIZ

SORU: 1978 doğumluyum. SSK başlangıcım 1 Mayıs 2000’de oldu. 540 gün askerlik borçlanması yaptım. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa faydalanabilir miyim? Acaba ne zaman emekli olabilirim? Ali Z


CEVAP: Askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yapmış olmalısınız. Borçlanma; sigorta başlangıç tarihinizi 540 gün öne çekerek emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ve 57 yaş şartlarına tabi olmanızı sağlıyor. 5900 gün prim ödemiş olmanız şartıyla 57 yaşı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Henüz EYT esasları belli değil ancak emekli olmak için aranan şartlardan yaş dışındakileri sağlayanları kapsaması bekleniyor. 5900 gün prim ödemiş olmanız şartıyla 25 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 1 Kasım 2023’ten sonra çıkacak bir yasadan yararlanırsınız.

***

Soru: 1975 doğumlu eşimin SSK başlangıç tarihi Temmuz 1997 olup 7000 gün primi var. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası çıkarsa eşim emekli olabilir mi? Öznur Y


Cevap: Eşiniz emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ödeme ve 57 yaş şartlarına tabi. Prim ödemesi yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemese de 57 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabilir.

Temmuz 2022’den sonra eşiniz gibi emekli olmak için aranan şartlardan sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayıp aranan yaşın dolmasını bekleyenleri emekli edecek bir yasa çıkartılırsa eşiniz de yararlanarak emekli olabilir.

1475 GÜN DAHA PRİM ÖDEYİP 54 YAŞI DOLDURACAKSINIZ

SORU: 5 Şubat 1983 doğumluyum. SSK başlangıcım 15 Ekim 1997 olup 4500 gün primim var. EYT yasası beni kapsar mı? Kaç yaşında emekli olurum? Zühre P

CEVAP: İlk girişte adınıza prim ödemesi varsa emekli olmak için; 20 yıl sigortalılık süresi, 5975 gün prim ve 54 yaş şartlarına tabisiniz. 1475 gün daha prim ödeyerek priminizi 5975 güne tamamlamanız şartıyla, 54 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Ayrıca 3600 gün priminiz olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de 58 yaşı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

EYT yasasının emekli olmak için aranan sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayıp emekli olunacak yaşın dolmasını bekleyenleri kapsaması bekleniyor. Beklendiği bir yasa çıkarsa maalesef sizi kapsamaz. Ancak henüz EYT yasanın esasları belli değil. Şayet tüm sigortalıların yararlanacağı bir yasa çıkartılırsa siz de yararlanırsınız.

EYT YASASI STAJ YAPANLARI KAPSAR MI?

Soru: 1965 doğumluyum. SSK girişim 2002’de olup 6500 gün primim var. 1988’de 550 gün askerlik yaptım. Askerliğimi borçlanarak 2023’te emekli olabilirmişim. Normalde yaş 60 gözüküyor. Ayrıca staj sigortam 1987’de başladı. EYT çıkarsa staj yapanları kapsar mı? H. Mehmet K

Cevap: Maalesef askerliğinizi borçlanarak 2023’te emekli olamazsınız. Çünkü iki şekilde emekli olabilirsiniz:

1) 500 gün daha prim ödeyerek (veya askerliğinizi borçlanarak) priminizi, 7000 güne tamamlamanız şartıyla, 2025’te 60 yaşınızı dolduracağınız tarihte.

2) 4500 günden fazla priminiz olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de 2027’de 25 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız tarihte (25 yıl sigortalılık süresi, 4500 gün prim ödeme ve 60 yaş şartlarına tabi olarak).


Maalesef EYT kapsamında değilsiniz. Yasa çıkartılarak özel bir düzenleme yapılmadığı sürece, staj sigortasının da EYT’den yararlanmaya faydası yok. Ancak henüz EYT esasları belli değil. Sorunuzun bu kısmına EYT esasları belli olduğunda daha sağlıklı cevap verilebilir.

EMEKLİ AYLIĞINI NE BELİRLİYOR?

SORU: 24 Ağustos 1988 doğumluyum. SSK giriş tarihim 16 Aralık 2006 olup 2900 gün prim ödemem var. 60 yaşına geldiğimde emekli maaşımın yüksek olması için prim günüm 4500 mü 7000 mi olmalı? Ya da maksimum kaç gün ödenmeli? Ekrem A

CEVAP: Emekli aylığını sadece prim sayısı belirlemiyor. Emekli aylığını; çalışma hayatı boyunca üstünden prim hesaplanan kazanç tutarı ile prim ödeme gün sayısı birlikte belirliyor. Bu nedenle emekli aylığı tutarının yüksek olması için, öncelikle yüksek kazanç tutarı üstünden prim ödenmesi gerekiyor.

Emekli aylığınızın yüksek olması için ödeyebiliyorsanız prime esas kazancın üst sınırından (üst sınır bugün için 37 bin 530 liradır) veya üst sınıra yakın bir kazanç tutarı üstünden (örneğin, 25, 30 bin lira gibi) ödeyebildiğiniz kadar çok prim ödemelisiniz.


İKİ DOĞUMUNUZU BORÇLANIP 1310 GÜN DE PRİM ÖDEMELİSİNİZ

Soru: 23 Mart 1972 doğumluyum. Sigorta giriş tarihim 16 Ekim 1990 olup 2700 gün primim var. Sigorta girişimden sonra 2 çocuk doğurdum. 4 yıla tekabül ediyor diye biliyorum. Ödersem ne zaman emekli olabilirim? Nafile A

Cevap: Emekli olmak için 20 yıl sigortalılık süresi, 5450 gün prim ve 47 yaş şartlarına tabisiniz. 2750 gün daha prim ödeyerek priminizi 5450 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Doğumlarınız sonrasındaki iki yıl içinde prim ödenmeyen günleri borçlanma hakkınız var.

İki doğumunuz arasında en az iki yıl süre olduğunu ve doğumlarınız sonrasındaki iki yıllık sürelerde prim ödemediğinizi varsayarsak, iki doğumunuzu borçlanarak toplam 1440 gün kazanabilirsiniz. Doğum borçlanmasından sonra 1310 gün de prim ödeyerek priminizi 5450 güne tamamlayarak emekli olabilirsiniz.

Ekrem Sarısu


****

Soru: 1972 doğumluyum. Sigorta girişim 2 Şubat 1994 olup 8549 gün prim ödemem var. Acaba ne zaman emekli olurum? Oğuz E


Cevap: Emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5675 gün prim ödeme ve 54 yaş şartlarına tabisiniz. Süre ve prim şartını sağladığınızdan bundan sonra prim ödemeseniz de, 2026’da 54 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Askerliğiniz hakkında bilgi vermemişsiniz. Şayet sigorta başlangıç tarihinden önce en az 430 gün askerliğiniz varsa, borçlanarak 53 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün.

SGK SAĞLIK KURULU MALUL OLDUĞUNUZA KARAR VERİRSE EMEKLİ OLABİLİRSİNİZ

Soru: 15 Ağustos 1950 doğumluyum. 1969’da SSK’lı oldum ve 73 gün prim ödedim. 1 Mart 1973’te polis oldum. 29 Haziran 1980’de müstafi addedildim. 7 yıl 4 ay hizmetim ve 2 yıl yıpranmam var. 1 yıl 6 ay olan askerliğimi yatırırsam nasıl emekli olabilirim? Ayrıca kalp hastasıyım, bypass’lıyım, dört adet stent takıldı. Şeker, kollestrol ve tansiyon hastasıyım. Tedavi oluyorum. Hastalıklarımdan dolayı erken emekli olabilir miyim? Murtaza Ç

Cevap: Emekli Sandığı’ndan malulen emekli olabilmek için gerekli olan 10 tam yıl hizmet süresi şartını askerlik sürenizi borçlanarak sağlayabileceğinizden, sağlık kurulu raporunuzu ve varsa eklerini Sosyal Güvenlik Kurumu Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığı’na göndererek maluliyet durumunuzun incelenmesini isteyin. Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurulu’nca yapılacak değerlendirme neticesinde malulen emekli olma hakkınız olduğuna karar verilirse, 10 yıl hizmetinizi tamamlayacak kadar askerlik borçlanması yaparak malulen emekli olabilirsiniz.

EYT’DEN YARARLANABİLİR MİYİM?

Soru: 1978 doğumluyum. Sigortalı işe giriş tarihim 1998. Ben de EYT’den yaralanabilir miyim?  Hüseyin A

Cevap: EYT’nin 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olup emekli olmak için aranan şartlardan sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayıp aranan yaşın dolmasını bekleyenleri kapsaması bekleniyor. Prim gün sayınızı bildirmemişsiniz. Şayet priminiz yeterliyse, 2023’te 25 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız tarihten sonra çıkacak bir EYT yasasından yararlanırsınız.

PRİM ÖDEMESİ OLMAYAN GİRİŞ BAŞLANGIÇ SAYILMAZ


Soru: 1996 senesinde SSK girişim yapılmıştı. Fakat prim hiç ödenmemiş. EYT çıkarsa 1996 girişim sayılır mı?  ÇİLEM

Cevap: Sigorta başlangıç tarihi; kişi adına ilk defa kişileri emekli eden sigorta kollarına (Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına) prim ödenen gündür. Giriş yapılıp prim ödenmemişse, fiili çalışma olmadığından maalesef sigorta başlangıcı sayılmaz. EYT’nin emekli olmak için aranan şartlarından sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayıp emekli olmak için aranan yaşın dolmasını bekleyenleri kapsaması bekleniyor. Dolayısıyla EYT’den yararlanabilmeniz için; 8 Eylül 1999’dan önce sigorta başlangıcınızın olması ve giriş tarihine göre prim ödeme şartını sağlamış olmanız gerekiyor.

***

Soru: Sigorta başlangıç tarihim 11 Eylül 1995. Toplam 1133 gün primim var. Acaba devlet geri kalan primleri toplu ödeme imkanı sunuyor mu? FİLİZ

Cevap: Maalesef toplu ödemeyle prim eksiğini tamamlama usulü bulunmuyor. Doğum tarihinizi bildirmemişiniz. 4692 gün daha prim ödeyerek priminizi 5825 güne tamamlamanız şartıyla 52 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Ayrıca 2467 gün daha prim ödeyerek priminizi 3600 güne tamamlamanız koşuluyla 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün.

TAŞERON İŞÇİLERE KIDEM TAZMİNATI VERİLİR Mİ?

SORU: Taşeron işçi olarak çalışırken, bir belediye şirketine 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince işçi olarak geçtim. Belediyede ise 1999 yılından beri taşeron firmalar üzerinden çalıştım. Emekli olacağım, kıdem tazminatım hangi tarihten geçerli olarak ödenir? Hale Ö.

CEVAP: İş Kanunu’nun 112’nci maddesi ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları ödeniyor. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu 1 Ocak 2003’te yürürlüğe girdiğinden, taşeron işçilerin bu tarihten sonra geçen süreleri için kıdem tazminatı veriliyor.

1 Ocak 2003 tarihinden sonra geçen çalışmalarınız için kıdem tazminatınız ödenecektir. Ancak dava yoluyla önceki çalışmalarınız için kıdem tazminatınızın ödenmesini talep edebilirsiniz. Dava sonucu ise mahkemede iddialarınızı savunmanıza ve mahkemeye göre değişir.

OĞLUMUN EMEKLİ İKRAMİYESİNİ ALABİLİR MİYİM?

Soru: Oğlum 12 Ekim 2020 tarihinde vefat etti. Oğlum, vefat ettiği tarih itibarıyla İnfaz Koruma Memuru 4C statüsünde çalışmaktaydı. İşe ilk başlama tarihi 2 Aralık 2005. Bu süre zarfında aralıksız hizmet verdi. Ayrıca 6 aylık Bağkur’u bulunuyor.

Oğlumun varsa toplu para alacağının hesaplanmasını ve ödemesinin yapılmasını 11 Ekim 2021 tarihinde SGK’dan talep ettim. Uzun süre geçmesine rağmen SGK olumlu veya olumsuz bir geri dönüş yapmadı.

Oğlum vefat ettiği tarihte evli değildi ve çocuğu yoktu. Bizim de başka evladımız yok. Oğlumun üzerine olan otomobilin tescili, oğlumun anne ve babasından başka varisi olmadığı için bizim üzerimize yapıldı. Emekli Sandığı’ndan memur emeklisiyim. Annesi ise Bağkur emeklisi.


1) Yaklaşık 15 yıllık hizmeti bulunan vefat etmiş oğlumun sigortadan toplu para alma durumu olur mu?

2) Toplu para alma durumu olursa tek yasal varisleri anne ve babanın emekli olması mevcut durumu değiştirir mi? k Vedat Yıldırım ÇANKAYA

Cevap: Sosyal Güvenlik Kurumu’nun bugüne kadar başvurunuza cevap vermiş olması gerekiyordu. Sosyal Güvenlik Kurumu Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığı’na doğrudan bir dilekçeyle tekrar başvurun.

Vefat eden çocuğunuzdan dolayı emekli ikramiyesi tek yasal varisleri olmanız sebebiyle sizlere ödenecektir. Belki de işlemleriniz tamamlanıp ödeme bankaya gönderilmiştir. Size bilgi ulaşmamıştır.

Ya e-Devlet üzerinden işlemlerinizi kontrol edin ya da telefonla yine aynı daire başkanlığına ulaşıp bilgi alın.

2225 GÜN DAHA YATIRILACAK VE 52 YAŞ DA DOLACAK

SORU: 1979 doğumluyum. SSK başlangıç tarihim 1996. Toplam 3600 gün primim var. Hangi şartlarda emekli olurum? Bir de çocuğum var. HATİCE

CEVAP: Sigorta başlangıcınız 23 Mayıs 1996’dan önceki bir tarihse, 2225 gün daha prim ödeyerek priminizi 5825 güne tamamlamanız şartıyla 52 yaşı dolduracağınız tarihte, sonraki bir tarihse 2300 gün daha prim ödeyerek priminizi 5900 güne tamamlamanız şartıyla 53 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

3600 günden fazla priminiz olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olmanız da mümkün. Doğum tarihinizden sonraki iki yıl içinde prim ödenmeyen günleri borçlanma hakkınız var. Söz konusu iki yıllık sürede hiç prim ödemediğinizi varsayarsak doğumunuz borçlanarak 720 gün kazanabilirsiniz.

***

Devamsızlıktan işten çıkarılan kişi kıdem tazminatını alabilir mi?

Soru: Babam şuan cezaevinde. Önceden çalıştığı bir işte devamsızlık yapıp işten atılmış. Tazminat alabilir mi? Devran K


Cevap: İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir nedene dayanmaksızın ardı ardına ‘iki işgünü’ veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda ‘üç işgünü’ işine devam etmemesi, işverene iş akdini haklı nedenle derhal fesih hakkı verir.

İşverenin haklı nedenle iş akdini fesih etmesi durumunda işçiye kıdem tazminatı ödenmez. İşveren iş akdini babanızın işe devamsızlığından dolayı haklı nedenle fesih ettiğinden maalesef kıdem tazminatı alma hakkı yok.

60 YAŞINA MI TABİYİM?

Soru: 14 Ocak 1964 doğumluyum. SSK başlangıç tarihim 25 Mayıs 2006 olup 3948 gün primim var. 18 ay askerlik borcumu ödediğim takdirde 60 yaşını doldurduğumda emekli olabilir miyim?  G.D

Cevap: Askerliğinizi borçlanarak maalesef 60 yaşını dolduracağınız tarihte emekli olamazsınız. Çünkü iki şekilde emekli olabilirsiniz.

1) Askerliğinizi borçlanıp ayrıca 2512 gün ödeyerek toplam priminizi 7000 güne tamamlayacağınız tarihte (7000 gün prim ödeme ve 60 yaş şartlarına tabi olarak).

2) 18 ay olan askerlik sürenizi borçlanıp, ayrıca 12 gün de prim ödeyerek toplam priminizi 4500 güne tamamlamanız şartıyla, 25 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 25 Mayıs 2031’de emekli olabilirsiniz (25 yıl sigortalılık süresi, 4500 gün prim ödeme ve 60 yaş şartlarına tabi olarak).

MÜHENDİS KAMUDA HANGİ KADROLARA ATANIRSA İLAVE BİR DERECE ALIR?

Soru: Ziraat mühendisiyim. Bir belediyede zabıta memuru kadrosuna atandım. Devlette atanan mühendis ve teknikerlerin göreve başlama derecelerine bir derece ilave ediliyormuş. Bana bir derece ilavesi vermediler. Mühendis olarak atanmam gerektiğini söylüyorlar. Bazı belediyelerde bir derece veriliyor diyorlar. Konunun doğrusu nedir? KADİR

Cevap: Öğrenimleri neticesinde yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar unvanını almış olanların kamu kurumlarında hangi hizmet sınıfında, hangi kadroya atanırsa atansın öğrenimlerine göre tespit edilen giriş derece ve kademelerine bir derece ilave edilir.

Mühendislik fakültesi mezunu olup mühendis unvanı olan bir kişi, genel idare hizmetleri sınıfında memur kadrosuna da atansa göreve başlama derecesine bir derece ilave edilir ve 8/1 derece ve kademeden göreve başlatılır.

Ancak teknikerler sadece teknik hizmetler sınıfında bir kadroya atanmaları halinde, göreve başlama derece ve kademelerine bir derece ilavesi veriliyor. Yükseköğrenimi neticesinde tekniker unvanına haiz olan kişi genel idare hizmetleri sınıfında memur kadrosuna atanırsa bir derece ilavesinden yararlanamayacağı için 10/2 derece ve kademeden göreve başlayacaktır.

Ancak kişi teknik hizmetler sınıfında tekniker kadrosuna atanırsa bir derece ilavesi ile 9/2 derece ve kademeden göreve başlatılır. Sizin de göreve başlama derecenize bir derece ilave edilerek 8/1 derece ve kademeden göreve başlatılmanız gerekir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 36/A-2 ve 36/A-4 maddelerinde bu hususlar açıkça düzenlenmiştir.

50 YAŞ HAKKIYLA EMEKLİ OLABİLİR MİYİM?

Soru: 12 Nisan 1971 doğumluyum. Sigorta başlangıcım 2 Nisan 1986. 3730 gün prim ödemem var. Halen çalışmaktayım. Ama ben 3600 gün prim ve 50 yaş hakkından faydalanıp emekli olmak istiyorum. Bu mümkün müdür? Meryem Ç


Cevap: 50 yaşla emeklilik hakkınız olsa, 3600 günden fazla priminiz olduğundan emekli olabilirdiniz. Ancak maalesef 50 yaşla emekli olma hakkınız yok. Çünkü ilk girişte adınıza prim ödemesi varsa, yaş haddinden emekli olmak için; 15 yıl sigortalılık süresi, 3600 gün prim ödeme ve 58 yaş şartlarına tabisiniz. Priminiz yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de, 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

YAŞI DEĞİŞTİRECEK KADAR ASKERLİK SÜRENİZ YOK

Soru: 1974 doğumluyum. İlk SSK girişim 1998’in Şubat ayında gerçekleşti. 7620 prim gün ödemem mevcut. 1997 yılında 8 ay askerlik yaptım. Borçlanmam halinde 57 olan emeklilik yaşım 56’ya çekilebilir mi? Ayrıca askerlik borçlanmamı asgariden değil de daha yüksekten yapmam emekli maaşım açısından etkili olur mu? Ümit M Y

Cevap: Emeklilik yaşınızı 57’den 56’ya düşürecek kadar askerlik süreniz olmadığından, maalesef askerlik sürenizi borçlanarak emeklilik yaşınızı 56’ya çekemezsiniz. Askerlik borçlanmasını yüksekten yapmanız sizin tabirinizle dişe dokunur fark yaratmaz.


***

Soru: 8 Temmuz 1972 doğumluyum. İşe giriş tarihim 1 Mayıs 1997 olup 5900 gün prim ödemem var. SGK girişinden önce 18 ay askerlik yaptım. Ne kadar askerlik borçlanması yaparak SGK başlangıcımı bir yıl öne çekebilirim? Ne zaman emekli olabilirim? Kudret S


Cevap: Askerlik sürenizin 520 gününü borçlanmanız halinde, sigorta başlangıç tarihiniz 520 gün geri gider ve emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5750 gün prim ödeme ve 55 yaş şartlarına tabi olursunuz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan borçlanmadan sonra prim ödemeseniz de 55 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

MALULEN EMEKLİ OLAN ÇALIŞIRSA AYLIĞI KESİLİR Mİ?

Soru: 2008 yılında Emekli Sandığı’ndan malulen emekli oldum. Kontrol muayenem süresiz oldu. Ondan sonra hiç çalışmadım. Şimdi özel bir şirkette sigortalı bir iş buldum. Şayet sigortalı olarak çalışırsam malul aylığım kesilir mi? Erdem E

Cevap: Kamu kurumlarında çalışmanız halinde, Emekli Sandığı’ndan bağlanan malul aylığınız kesilir. Özel sektörde herhangi bir işte Sosyal Güvenlik Destek Primi’ne tabi olarak çalışırsanız, Emekli Sandığı’ndan bağlanan malul aylığınız kesilmez.

İŞGÜCÜ KAYBIYLA EMEKLİLİK İÇİN VERGİ İNDİRİMİ ALINMASI GEREKİYOR

Soru: Öneriniz üzerine malulen emeklilik için başvurum, üstüne hastanenin verdiği rapora itiraz ettim. Yüksek Sağlık Kurulu’nca da işgücü kaybı oranınız yüzde 60’ın altında dendi. Mecburen yüzde 54 oranında 2022 sayılı kanun kapsamında engelli aylığı bağlattım.

Yüzde 40 işitme kaybı, yüzde 20 KOAH, yüzde 12 bel boyun fıtığı, yüzde 5 prostat ile toplam yüzde 77 olan engel oranı yüzde 60’ın altında dendi. Yüksek Sağlık Kurulu kararı 2021 yılının Aralık ayında geldi. Savcılığa başvurdum, ‘engel oranını mahkeme belirler’ dedi. Ancak vasim korona virüse yakalandı ve mahkemeye gidemedi.

1) Vasim dava açabilir mi yoksa geç mi kaldı? Bir de 4 yıl önce SGK’ya malul emekliliğim için başvurmuştum. 4 yıllık maaş ve zamları alabilir miyim?

2) 5 bin liraya kadar ücretler vergiden muafken bu şartlarda vergi indirimi nasıl alınacak?

3) Yüzde 54 raporla engelli maaşı aldığıma göre vergi indirim hakkı almama gerek var mı?

4) Yüzde 54 oranla engelli maaşı alırken, SGK'nın hâlâ bazı şartlar öne sürme hakkı var mı? Hayri Ö

Cevap:

1) Başvuru tarihiniz değil, malul aylığını hak ettiğiniz tarih önemli. Malul aylığını; SGK Sağlık Kurulu malul olduğunuza karar verdiği tarihte hak edeceksiniz. Daha malul olduğunuz bile tespit edilmemiş durumda. Dolayısıyla geriye doğru 4 yıllık aylık almanız söz konusu olamaz.


2) Vergi indirimi almak için bir işyerinde çalışıyor olmak yeterli.

3) Malul emekliliği için vergi indirimi gerekmezken, engelli emekliliği için vergi indirimi almak gerekiyor.

4) Engelli maaşıyla, emekli olup emekli aylığı almak farklı konular. Emekli olmak için, yasanın aradığı şartların yerine getirilmesi zorunludur. Yasa dışında hiç kimse ve kurum, emeklilik için yeni şartlar ileri süremez. Ayrıca emekli aylığınız bağlandığında engelli aylığınız kesilir.


***

Soru: 1 Mart 1965 doğumlu babamın Bağkur başlangıcı 1 Ekim 1999. Bugüne kadar aralıksız prim ödedi. Ne zaman emekli olabilir? Askerlik borçlanması emekli olacağı tarihi etkiler mi? Memet A

Cevap: Babanız 9000 gün prim ödemiş olması şartıyla 60 yaşını dolduracağı 1 Mart 2025’te emekli olabilir. Babanız muhtemelen 18 ay askerlik yapmıştır. Askerlik süresini borçlanması halinde emeklilik için 9000 gün prim ödeme ve 57 yaş şartlarına tabi olur. Primini 9000 güne tamamlayacağı 1 Nisan 2023 tarihinde emekliliği mümkün. Gördüğünüz gibi babanız askerlik borçlanmasıyla 3 yıl erken emekli olabiliyor.

EMEKLİLİK BAŞVURUMU NE ZAMAN YAPMALIYIM?

SORU: 20 Mayıs 1964 doğumluyum. Sigorta girişim 1 Aralık 1998’de oldu. 3600 günden ekmekli olmak için 20 Mayıs 2022 tarihinde günüm dolmaktadır. Emeklilik başvurumu doğum günümde mi yoksa temmuzdaki emeklilik maaşına gelecek olan zamdan yararlanmak adına temmuzda mı yapayım? Mayısta başvurursam temmuzdaki zamdan yararlanabilir miyim? Gülhan S

CEVAP: 20 Mayıs 2022’de emekli olabiliyorsanız kadın okur olmalısınız. Emeklilik başvurunuzu, mayıs ayı sonuna kadar yapmanız halinde, emekli aylığınız 1 Haziran 2022’den itibaren bağlanır. Hesaplanan emekli aylığınız Ocak 2022’deki maaş artışı kadar artırılır. Ayrıca Temmuz 2022’de emekli aylıklarına gelecek olan artıştan (zamdan) da yararlanırsınız. Yani aylığınız 1 Temmuz 2022’den itibaren tekrar artırılır.

ANNEM ÇİFT AYLIK ALABİLİR Mİ?

Soru: Annem vefat eden eşinden dolayı 2003 yılından beri SSK’dan dul ve yetim aylığı alıyor. Annemin babası SSK emeklisi olarak 2017’de vefat etti. Annemin annesi de Bağkur’dan emekliyken bu yıl vefat etti. Annemin annesine, eşi 2017’de vefat ettiğinde onun maaşının bir kısmı bağlanmıştı.

Yani çift maaş alıyordu. Şimdi annem, halen kendi eşinden maaş alırken annesinden veya babasından da maaş alabilir mi? SGK’ya gittik. Ama herkes başka bir şey söylüyor. 3 aydır uğraşıyoruz. Yiğit A

Cevap: Emekli bir kadın veya erkek kendi aylığını alırken vefat eden eşinden de dul aylığı yani çift aylık alabiliyor. Anneannenizin aldığı maaşın biri kendi emekli aylığı, diğeri de eşinden aldığı dul aylığı. Ancak annenizin durumu farklı. Anneniz eşinden dul aylığı alırken babası veya annesinden de aylık almak istiyor.


Annenizin babası da annesi de 1 Ekim 2008’den sonra vefat ettiğinden, baba veya annesinden aylık bağlatarak çift aylık alamaz. Ancak eşinden bağlanan aylık ile baba veya annesinden bağlanacak aylığı tercih etme hakkı var (5510 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesi).

Ancak anne veya babasından biri Emekli Sandığı emeklisi olsaydı, ana veya babasından aylık bağlatabilecekti. Çevrenizde bu durumda olup çift aylık alanlar bulunabilir. Yasalar arasındaki farktan kaynaklanan bu durum sizi yanıltmasın.

PRİM KESİNTİSİ OLAN YILLARI BORÇLANMAK MÜMKÜN MÜ?

SORU: Ağustos 1955 doğumlu annemin üstüne Mart 2008’de arpa, buğday satılmış. Bu satıştan Bağkur kesintisi olmuş. Geriye dönük Bağkur borçlanması yapılabilir mi? Yapılabilirse ne zaman emekli olur ve ne kadar borç çıkar? Emekli aylığı ne kadar bağlanır? G.GONCA

CEVAP: Annenizin Mart 2008’den Bağkur’a kayıt olabilmesi için arpa, buğday satışından yapılan Bağkur prim kesintilerinin müstahsil makbuzlarında görünmesi ve SGK’ya intikal ettirilmiş olması gerekiyor.


Ayrıca anneniz ürün sattığı ve Bağkur prim kesintisi yapılmış olan yılların primini ödeyebilir. Ürün satışı olmayan yılları borçlanamaz. Sadece 2008 Mart ayında satışı varsa 8-9 ay borçlanma yapabilir. Yoksa Mart 2008’den bugüne kadar borçlanma yapamaz.

Annenizin yaş sorunu olmadığından emekli olabilmek için en az 15 tam yıl (5400 gün) prim ödemesi gerekiyor. Ne kadar borçlanma bedeli çıkacağı ürün satışı yaptığı yıllara, yapılan Bağkur kesintilerine göre değişir. Bugün için ödenen en az emekli aylığı 2 bin 500 liradır.


Soru: 1968 doğumluyum. 5 Nisan 2014 tarihinde sigortalı oldum. 2000 gün primim var. Çalışan bir kadın olarak emeklilik şartlarım nelerdir? Hangi tarihte emekli olabilirim? A.BAYSAL


Cevap: Yaş haddinden emekli olmak için 5200 gün prim ödeme ve 61 yaş şartlarına tabisiniz. 3200 gün daha prim ödeyerek toplam priminizi 5200 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

ENGELLİ EMEKLİ MAAŞI KESİLMEDEN ÇALIŞABİLİR Mİ?

Soru: 25 Şubat 1973 doğumluyum. Bağkur girişim 9 Kasım 1998. Bağkur’a 1630 gün prim ödedim. 25 Mayıs 2006’da SSK’lı olarak çalışmaya başladım. 4387 gün de SSK’ya prim ödedim. 1 Mart 2022’de sağlık kurulundan yüzde 51 engelli raporu aldım. Bununla erken emekli olabilir miyim?

Vergi indirimi almam gerekir mi? Şu anda asgari ücretle çalışıyorum. Mayıs ayı itibarıyla maaşım biraz yükselecek. Bu nedenle emeklilik başvurumu mayıstan sonra yapsam emekli aylığıma ve kıdem tazminatıma faydası olur mu?

Emekli olabilirsem aynı işyerinde veya başka bir işyerinde çalışabilir miyim? Çalışabilirsem kıdem tazminatı alabilir miyim? Kıdem tazminatı almak için ne kadar süre çalışmam lazım? 25 Mayıs 2006’dan beri aynı işyerindeyim. Acaba tahmini olarak ne kadar aylık bağlanır? Aziz B

Cevap: Engelli hakkıyla emekli olmak için Maliye’den de vergi indirim hakkı almanız gerekiyor. Maliye’den vergi indirim hakkı almanız halinde 6 Ağustos 2003 itibarıyla 3 yıldan fazla 6 yıldan az süredir sigortalı olan vergi indirim hakkı almış 3’üncü derece engelli olarak emeklilik için 18 yıl sigortalılık süresi ve 4080 gün prim şartlarına tabi olurunuz.

Prim ve süre şartını sağladığınızdan vergi indirim hakkı alacağınız tarih itibarıyla emekli olabilirsiniz. Ücretiniz yükseldikten sonra emekli olmanız halinde emekli aylığınız değişmese de son aldığınız brüt ücret üstünden hesaplanacağından kıdem tazminatınız artar. Engelli hakkıyla emekli olduğunuzda, destek primine tabi olarak aynı işyerinde veya başka bir işyerinden emekli aylığınız kesilmeden çalışabilirsiniz.

Çalışan emekli kendi isteği ile ayrılması halinde kıdem tazminatı alamaz. Kıdem tazminatı alabilmeniz için ya işverenin iş akdinizi haksız yere veya sizin iş akdinizi haklı bir sebeple feshetmeniz gerekir. Bugün en az emekli aylığı 2 bin 500 TL. Muhtemelen çalışma hayatınız boyunca asgari ücretten prim yatırdığınızdan siz de bu tutarda aylık alırsınız.


1999’DAN ÖNCE BAŞLAYANDA 61 YAŞ ŞARTI VAR MI?

SORU: Emekliliğim konusu konuşulurken bir arkadaş; ‘1999’dan önce işe başlayanlara emekli olmak için 15 tam yıl fiili hizmet süresi ve 61 yaş şartı var mı? POSTA’ya sor’ dedi. Bu konuda bilgi rica ediyoruz. Hakkı E

CEVAP: İlk defa 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı çalışmaya başlayanlar yaş haddinden emekli olmak için 15 yıl sigortalılık süresi, 3600 gün prim ödeme, kadınsa 58, erkekse 60 yaş şartlarına tabi bulunuyor. Sigortalı bu üç şartı sağlandığı tarihte emekli olabiliyor.

EKREM SARISU